Bugun...


Arif TARIM

facebook-paylas
BEBEK GELİŞİMİ ve BESLENMESİ
Tarih: 20-11-2017 18:13:00 Güncelleme: 20-06-2018 12:40:00


Yaklaşık 38 haftalık annedeki yaşamın ardından ilk nefes alma ve ağlama ile başlayan hayatta, ilk gıda anne sütü olmalıdır. İlk süt (Kolostrum) içinde bulundurduğu gıda ve koruyucu maddeler açısından çok önemlidir. Gebeliğin bitimindeki ilk 5 gün sütüdür. Enerji açısından olgun süte göre düşük, koruyucu immünglobulin, protein, vitamin(A,C,E), mineral açısından daha zengindir. Günlük 40 ml. kadardır ve yeterlidir. Geçiş sütü 7-15 günlerdeki süttür. Protein azalırken yağ ve enerji içeriği artar. Daha sonrası artık olgun süttür. Her seferinde emzirmenin başlangıcında karbonhidrattan zengin, emzirmenin sonuna doğru yağdan zengin süt salgısı vardır. Bu sebeple emzirme, tek meme emzirmesi ve doyup bırakana kadar beklenerek yapılmalıdır.

1 aylık bebek çenesini yukarı kaldırır, ellerini yumruk yapar, emer, siyah beyaz objelere bakar. Anne sesini tanır, ağlayarak iletişim kurmaya çalışır. Sese dikkat eder genizden ses çıkarır.                                                                                

2 aylık olunca göğsünü yukarı kaldırabilir, destekli oturur durumda başını tutabilir. Ellerini yumruk yapmadan durabilir, eline verileni tutabilir. Meme veya biberon görünce ağzını açar, renkli objeleri takip eder, anneyi tanır. Anlamlı gülümseme, agulama 6.haftada başlar, ses ve gürültüye dikkat eder.

3 aylıkta yüzü üstü iken önkol üzerine kalkabilir, kendi parmaklarını izler uzanır, elini ağzına götürür. Yüzlere uzanır, dairesel hareketi izler, oyuncaklarını tanır. Sevmediğini ifade eder, konuşanı izler, mırıldanır, sese sesle cevap verir uzaktakileri takip eder.

4 ayda gövde desteklemesi ile oturur, yuvarlanabilir, eller genelde yumruk değildir, elbiseleri kavrar, uzanır, çıngırakla oynar, meme ve biberonu kavrar. Nesneleri ağzına götürür, yeni yüzlere daha dikkat kesilir. Hoşlanma duyguları başlar, hoş ses duyunca ağlaması kesilir, değişen seslere tepki verir, kahkaha atar, tek başınayken ses çıkarır.

5 ayda oturabilir, elle tutma daha gelişmiştir, püreleri yiyebilir, düşen bir şeyi arar, küçük bisküvileri kemirir. Bakıcısını tanır bağlılık gösterir, ismine tepki gösterir, ağlama dışı ses ile tepki verir.

6 ay eller desteği ile kısa süreli oturur, nesneleri elden ele geçirir, ikinci nesneleri tutabilir, bisküvisini kendi yer, elleriyle şişeyi kavrar. Oyuncakları birbirine vurur sallar, yüzüne dokunan şeyi çeker. Yabancıya tepki verir, hayır deyince duraklar, kucak isteme hareketi başlar. Tekrarlayıcı hecelerle konuşur, dinler cevaplar, aynada konuşur, gülümser.

6 aya kadar 0-6 aylık bebek beslenmesinde ideal besin anne sütüdür. İlk 6 ay sadece anne sütü önerilir, 2 yaşa kadar devam edilir. Anne sütü bebeğin gelişimi için gerek duyduğu tüm içeriğe sahiptir, hastalıklara karşı koruyucu, direnç geliştiricidir. Zihinsel gelişimde önemli rolü vardır. Sadece D vitamini açısından zayıftır. Dışarıdan D vitamini eklenmelidir. Bu dönemde anne sütü eksikliğinde katı gıda verilmemelidir. Ayrıca zorunlu olmadıkça bir yaştan küçüklere inek sütü verilmemelidir. Demir eksikliğine bağlı kansızlık ve sindirim bozuklukları yapabilir. 6 aydan önce başlanan katı gıda anne sütü alımını azaltır. İleri yaşlarda obezite oluşmasına yol açabilir. Sindirim sistemi ve böbrek gelişimi devam etmekte olduğundan aşırı yük yaratabilir. Sonuç olarak bebek günde 6-8 kez idrar yapıyorsa, ayda 500 g. alıyorsa ya da haftada 150-200 g. alıyor ve sağlık kuruluşundaki kontrollerde normal sınırlar içinde ise anne sütü yeterlidir.

7 ayda desteksiz düzgün oturma başlamıştır. Ellerle yandan destek yapar, tutunarak sıçramada başlamıştır. Elle kavrama daha gelişmiş, sevmediğini ya da fazla yemeyi reddetme başlamıştır. Saklanmış oyuncakları bulma, yardım isteme bakışları, nesneleri ismiyle tanıma bakma, hece çeşitliliğinde artış olmuştur.

8 ayda kendisi oturmaya başlar, emekleme pozisyonuna geçer. Gösterilen hareketlerin taklidi başlar, biberonu tutup bisküvisini kendi yer. Duygularını gösterir, anne bakışını takip eder, çağrılara cevap verir, aile bireylerini arar.

6-8 aylık bebeğin temel besin kaynağı anne sütü olmalıdır. Günlük beslenmenin 2/3 ü anne sütü, 1/3 ü 2 öğünde verilen katı gıda olmalıdır. 1 öğünde en fazla 100 ml. (bir çay bardağı) katı gıda verilmelidir. Anne sütü yetersizliği ya da yokluğunda katı gıda arttırma yerine devam sütü tercih edilebilir. Kural olarak katı gıda 6. aydan itibaren başlanmalıdır. Ama anne sütü azaltılmamalı ve kesilmemelidir. Tek çeşit katı gıda başlanıp yavaş yavaş çeşitlendirilmelidir. Basit yeterli miktar ölçüsü bebeğin yumruğu kadardır. 1 yaşa kadar bal ve çay pek uygun değildir. Pirinç, pirinç unlu mamalar, verilmemeli, şeker ve tuz ilaveleri yapılmamalıdır. Beslenme zamanı aynı anda sevgi ve öğrenme zamanı olarak değerlendirilmelidir.

9 ayda 4 ayak pozisyonunda durabilir, kurabiye yer, oyuncakla oynamada fonksiyon kazandırır kullanır. Dikkat çekmek ister, hareketli oyunlarla eğlenir, tekrar etmeden sesler çıkarır taklit eder.

10-11 aylarda hareketler iyice gelişmiş ayağa kalkma tutunarak gezinme başlamıştır. İşaret parmağı kullanımı başlamış, küçük taneleri tutma işaretle gösterme, kaşıkla karıştırma, çocuk bardağından içme başlamıştır. Giyinirken yardımcı olur, oyuncakların giysilerini çıkarır. Kitapta resimler ilgi çeker, bay-bay el sallama öğrenilmiştir. Müziğe ilgi ve tepki oluşmuştur, şarkılara eşlik eder konuşma yükseliştedir. Hayır dendiğinde durma vardır.

12 ayda eller yukarıda ayakta durur, serbest adımlar başlamıştır. Kalem tutabilir karalama yapabilir, İstediği oyuncağa ulaşma çabaları artmış, istediği nesneleri gösterir hale gelmiştir. Söyleneni yapar, hareketler isteklerine bağlı şekillenir, seslenmeler çeşitlenir. Bir yaş dolmaktadır. Ailede ilk yaş günü kutlama telaşı başlamış program yapılmıştır.

9-12 aylık bebeğin temel besin kaynağı anne sütüdür. Anne sütü yanında katı gıda 3 öğüne çıkılmalıdır. 2 yaşa kadar anne sütü kesilmeden katı gıda çeşitlendirilerek devam edilmelidir. Havuç, kabuklu kuru yemiş gibi boğaza kaçma olasılığı olan gıdalardan uzak durulmalıdır. Bir yıl içinde ilki 3. günde, 15. günde,  1. 3. 9. Aylarda kontrol, 1. 2. 4. 6. 12. aylarda aşı ve kontrol olması dolayısıyla sağlık personelinden beslenme ve gelişim konusunda destek alınmalıdır. Emzirmenin nasıl olacağı, sorunları, ek gıdaların çeşitlendirilmesi, hangi şartlarda ne şekilde hazırlanıp verilmesi konusunda sağlık personeline danışılmalıdır.

Sonuç olarak anne sütü ilk yaşın temel gıdasıdır ve emzirme 2 yaş sonuna kadar sürdürülmelidir.

 Sağlıkla…

 



Bu yazı 6933 defa okunmuştur.

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER ARA
ÇOK OKUNAN HABERLER
YAZARLAR
HAVA DURUMU
nöbetçi eczaneler
GÜNLÜK BURÇ
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 8 6 2 0 16 9 18 +7
2 Medipol Başakşehir 8 4 1 3 12 4 15 +8
3 Beşiktaş 8 4 1 3 15 10 15 +5
4 Kasımpaşa 8 5 3 0 17 15 15 +2
5 Trabzonspor 8 4 3 1 17 11 13 +6
6 Antalyaspor 8 4 3 1 11 14 13 -3
7 Atiker Konyaspor 8 3 2 3 14 12 12 +2
8 Yeni Malatyaspor 8 3 2 3 11 9 12 +2
9 Göztepe 8 4 4 0 10 11 12 -1
10 Alanyaspor 8 4 4 0 6 12 12 -6
11 MKE Ankaragücü 8 3 4 1 8 9 10 -1
12 Sivasspor 8 2 3 3 12 15 9 -3
13 Kayserispor 8 2 3 3 7 10 9 -3
14 Bursaspor 8 1 2 5 5 7 8 -2
15 Fenerbahçe 8 2 4 2 6 10 8 -4
16 Çaykur Rizespor 8 1 3 4 10 10 7 0
17 Akhisarspor 8 1 5 2 9 13 5 -4
18 BB Erzurumspor 8 1 5 2 6 11 5 -5
Takım O G M B A Y P AV
1 Gençlerbirliği 4 4 0 0 10 1 12
2 Ümraniyespor 4 3 1 0 7 3 9
3 Boluspor 4 2 0 2 5 2 8
4 Adana Demirspor 4 2 1 1 9 3 7
5 Denizlispor 4 2 1 1 7 2 7
6 Hatayspor 4 2 1 1 5 3 7
7 Giresunspor 4 2 2 0 5 3 6
8 Afjet Afyonspor 4 1 1 2 7 3 5
9 Eskişehirspor 4 1 1 2 4 5 5
10 Altınordu 4 1 2 1 6 4 4
11 Gazişehir Gaziantep FK 4 1 2 1 4 5 4
12 Altay 4 1 2 1 3 4 4
13 Adanaspor 4 1 2 1 4 6 4
14 Balıkesirspor Baltok 3 1 1 1 2 4 4
15 İstanbulspor 4 1 2 1 6 12 4
16 Elazığspor 4 1 3 0 6 9 3
17 Osmanlıspor FK 4 1 3 0 1 4 3
18 Kardemir Karabükspor 4 0 3 1 1 7 1
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 4 4 0 0 9 1 12
2 Tuzlaspor 4 3 0 1 8 1 10
3 Pendikspor 4 3 0 1 8 3 10
4 Şanlıurfaspor 4 3 0 1 5 2 10
5 Sivas Belediyespor 4 3 1 0 8 3 9
6 Tarsus İdman Yurdu 4 2 0 2 10 6 8
7 Fatih Karagümrük 4 2 1 1 4 2 7
8 Zonguldak Kömürspor 4 2 1 1 4 2 7
9 Menemen Belediyespor 4 2 1 1 9 8 7
10 Kahramanmaraşspor 4 2 1 1 4 3 7
11 Etimesgut Belediyespor 4 2 1 1 4 4 7
12 Bugsaş Spor 4 2 2 0 6 8 6
13 Konya Anadolu Selçukspor 4 1 1 2 7 6 5
14 Kırklarelispor 4 1 1 2 3 2 5
15 Bandırmaspor 4 1 1 2 3 4 5
16 Darıca Gençlerbirliği 4 0 2 2 2 5 2
17 Fethiyespor 4 0 2 2 3 8 2
18 Tokatspor 4 0 3 1 1 5 1
Takım O G M B A Y P AV
1 Silivrispor 4 4 0 0 9 0 12
2 Hekimoğlu Trabzon 4 3 0 1 6 2 10
3 Şile Yıldızspor 4 3 1 0 11 4 9
4 Nazilli Belediyespor 3 3 0 0 4 0 9
5 Nevşehir Belediyespor 4 2 0 2 13 7 8
6 Tire 1922 3 2 0 1 5 1 7
7 Ergene Velimeşe 4 2 1 1 4 3 7
8 Erzin Belediyespor 4 2 2 0 7 4 6
9 Karaköprü Belediyespor 4 2 2 0 10 8 6
10 Kozan Belediyespor 3 2 1 0 5 3 6
11 Gebzespor 4 1 1 2 5 3 5
12 Artvin Hopaspor 3 1 0 2 1 0 5
13 Yomraspor 4 1 1 2 1 1 5
14 Büyükçekmece Tepecikspor 4 1 2 1 5 6 4
15 Batman Petrolspor 4 0 1 3 4 7 3
16 Erbaaspor 4 0 2 2 2 4 2
17 Körfez Spor Kulübü 4 0 3 1 3 11 1
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/10/2018 Galatasaray vs Bursaspor
 20/10/2018 Kasımpaşa vs Akhisarspor
 20/10/2018 Medipol Başakşehir vs Kayserispor
 20/10/2018 Sivasspor vs Fenerbahçe
 21/10/2018 Çaykur Rizespor vs Atiker Konyaspor
 21/10/2018 Alanyaspor vs Antalyaspor
 21/10/2018 MKE Ankaragücü vs Yeni Malatyaspor
 21/10/2018 Göztepe vs Beşiktaş
 22/10/2018 Trabzonspor vs BB Erzurumspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/10/2018 Denizlispor vs Afjet Afyonspor
 20/10/2018 Gençlerbirliği vs Adanaspor
 20/10/2018 Balıkesirspor Baltok vs Boluspor
 20/10/2018 Gazişehir Gaziantep FK vs Ümraniyespor
 21/10/2018 Hatayspor vs Osmanlıspor FK
 21/10/2018 Kardemir Karabükspor vs Altay
 21/10/2018 İstanbulspor vs Giresunspor
 22/10/2018 Adana Demirspor vs Elazığspor
 22/10/2018 Altınordu vs Eskişehirspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 21/10/2018 Tokatspor vs Kırklarelispor
 21/10/2018 Konya Anadolu Selçukspor vs Manisa BBSK
 21/10/2018 Darıca Gençlerbirliği vs Bugsaş Spor
 21/10/2018 Fatih Karagümrük vs Etimesgut Belediyespor
 21/10/2018 Tuzlaspor vs Sivas Belediyespor
 21/10/2018 Fethiyespor vs Kahramanmaraşspor
 21/10/2018 Menemen Belediyespor vs Zonguldak Kömürspor
 21/10/2018 Şanlıurfaspor vs Pendikspor
 21/10/2018 Tarsus İdman Yurdu vs Bandırmaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 21/10/2018 Artvin Hopaspor vs Gebzespor
 21/10/2018 Erzin Belediyespor vs Şile Yıldızspor
 21/10/2018 Yomraspor vs Batman Petrolspor
 21/10/2018 Kozan Belediyespor vs Silivrispor
 21/10/2018 Büyükçekmece Tepecikspor vs Hekimoğlu Trabzon
 21/10/2018 Körfez Spor Kulübü vs Erbaaspor
 21/10/2018 Nazilli Belediyespor vs Ergene Velimeşe
 21/10/2018 Tire 1922 vs Karaköprü Belediyespor
resmi ilanlar
YUKARI